Απου­σία του Αργύρη Χιόνη, στο ΣημειΩματάριο της Μαρίας Σωτηροπούλου

Απου­σία του Αργύρη Χιόνη

Μνήμη Τάκου (Δημήτρη) Αλεξίου

Τη λέ­ξη απου­σία την άκου­σα, για πρώ­τη φο­ρά, στο σχο­λείο. Ο δά­σκα­λος έπαιρ­νε απου­σί­ες, ο απου­σιο­λό­γος έπαιρ­νε απου­σί­ες… Για­τί τις παίρ­να­νε, πού τις πη­γαί­να­νε και τί τις κά­να­νε, πο­τέ δεν κα­τά­λα­βα. Και επει­δή, μι­κρός, ήμουν πο­λύ φι­λά­σθε­νος, παίρ­να­νε συ­χνά και τις δι­κές μου απου­σί­ες, χω­ρίς ωστό­σο να νιώ­σω πο­τέ ότι κά­τι μου αφαι­ρού­σαν, κά­τι μου έλει­πε.
Το ίδιο γι­νό­τα­νε και με τον πυ­ρε­τό μου. Κά­θε φο­ρά που αρ­ρώ­σται­να, μου ᾽λε­γε η μά­να μου: «Έλα, να σου βά­λω το θερ­μό­με­τρο, να σου πά­ρω τον πυ­ρε­τό». Και μου ᾽βα­ζε το θερ­μό­με­τρο στη μα­σχά­λη, αλ­λά τον πυ­ρε­τό δεν μου τον έπαιρ­νε, για­τί ο πυ­ρε­τός έμε­νε εκεί και μ᾽ έψη­νε, μέ­χρι που απο­φά­σι­ζε να φύ­γει από μό­νος του και κά­ποιον άλ­λο­νε να βρει για να παι­δέ­ψει.
Εί­χα, όπως κα­τα­λα­βαί­νε­τε, ένα πρό­βλη­μα με τις λέ­ξεις που δεν χρη­σι­μο­ποιού­νταν κυ­ριο­λε­κτι­κά, που άλ­λα έλε­γαν και άλ­λα εν­νο­ού­σαν. Δεν εί­χα ακό­μη μά­θει τη με­τα­φο­ρι­κή χρή­ση τους· δεν ήμουν ακό­μη ποι­η­τής.
Αυ­τό συ­νέ­βη λί­γο αρ­γό­τε­ρα. Θέ­λω να πω, άρ­χι­σα να γί­νο­μαι ποι­η­τής, όταν, με τη βο­ή­θεια του νο­νού μου, έμα­θα ότι η απου­σία εί­ναι που­λί.
Ο νο­νός μου, ένας γλυ­κός, δια­βα­σμέ­νος και ευ­φά­ντα­στος άν­θρω­πος, ζού­σε, με τη γυ­ναί­κα του, σε μια με­γά­λη μο­νο­κα­τοι­κία με εξί­σου με­γά­λο κή­πο. Ακρι­βώς δί­πλα (ένας ψη­λός μα­ντρό­τοι­χος ήταν το όριο), βρι­σκό­τα­νε η λαϊ­κή αυ­λή όπου εμείς, τέσ­σε­ρα άτο­μα, κα­τα­λαμ­βά­να­με, με τα­πει­νό νοί­κι, ένα μό­νο δω­μά­τιο χω­ρίς κα­νέ­να βοη­θη­τι­κό χώ­ρο.
Επει­δή ο νο­νός μου, ενώ εί­χε με­γά­λο σπί­τι και με­γά­λη καρ­διά, δεν εί­χε παι­διά, απο­φά­σι­σε να αγα­πά­ει εμέ­να σαν παι­δί του. Μό­λις, λοι­πόν, γύ­ρι­ζε σπί­τι απ᾽ τη δου­λειά (βι­βλιο­πώ­λης ήτα­νε), έβγαι­νε στον κή­πο και ξε­ρό­βη­χε. Αυ­τό ήταν το σύν­θη­μά μας, ο μυ­στι­κός μας κώ­δι­κας, που σή­μαι­νε «έφτα­σα μό­λις, έλα!» κι εγώ προ­σέ­τρε­χα αμέ­σως, για­τί όσο μ᾽ αγα­πού­σε εκεί­νος, άλ­λο τό­σο κι εγώ τον αγα­πού­σα.
Η αστι­κή αυ­τή κα­τοι­κία, πλάι στη δι­κή μας μί­ζε­ρη αυ­λή, ήταν για μέ­να ένας κό­σμος μα­γι­κός, βγαλ­μέ­νος κα­τευ­θεί­αν από τα πα­ρα­μύ­θια. Και τι δεν υπήρ­χε εκεί μέ­σα: δρύ­ι­να βερ­νι­κω­μέ­να πα­τώ­μα­τα, πα­χιά χα­λιά, που κά­να­νε το βά­δι­σμα αθό­ρυ­βο σαν της γά­τας, βι­βλιο­θή­κες από τοί­χο σε τοί­χο, πί­να­κες ζω­γρα­φι­κοί με υπέ­ρο­χα το­πία από κά­ποιους άλ­λους κό­σμους, εβέ­νι­νοι μπου­φέ­δες με απα­στρά­πτο­ντα αση­μι­κά μες στις βι­τρί­νες τους, τρα­πέ­ζια και κα­ρέ­κλες με κε­ντη­τά λι­νά κα­λύμ­μα­τα, ένα πε­ρί­ερ­γο σκεύ­ος, με­γά­λο σαν ει­κο­νο­στά­σι, που το λέ­γαν σα­μο­βά­ρι κι έβγα­ζε, από ένα μι­κρό βρυ­σά­κι, τσάι αρω­μα­τι­κό, κού­πες τσα­γιού από διά­φα­νη κι­νέ­ζι­κη πορ­σε­λά­νη, μια τε­ρά­στια, σαν μι­κρός ελέ­φα­ντας, μα­ντε­μέ­νια σό­μπα, επι­χρι­σμέ­νη με πρά­σι­νο σμάλ­το, ένα ρα­διό­φω­νο, κα­πλα­ντι­σμέ­νο με κα­ρυ­διά, απ᾽ όπου έρ­ρεε, σχε­δόν αδιά­κο­πα, μια μου­σι­κή που τή­νε λέ­γαν κλα­σι­κή, και πα­ντού, από το μπά­νιο ως το πιο μι­κρό δω­μά­τιο, το άρω­μα λε­βά­ντας απ᾽ την κο­λό­νια του νο­νού μου.
Σε μια γω­νιά του με­γά­λου σα­λο­νιού (υπήρ­χε και μι­κρό­τε­ρο για τις σύ­ντο­μες ή αδιά­φο­ρες επι­σκέ­ψεις) στε­κό­ταν, πά­νω σε βά­θρο ξύ­λι­νο με τέ­χνη σκα­λι­σμέ­νο, έν᾽ αδεια­νό κλου­βί τό­σο όμορ­φα φτιαγ­μέ­νο, που επι­θυ­μού­σες να μι­κρύ­νεις, σαν κα­να­ρί­νι ελά­χι­στος να γί­νεις, μό­νο και μό­νο για να κα­τοι­κή­σεις μέ­σα του. Αρ­γό­τε­ρα, πο­λύ αρ­γό­τε­ρα, φω­το­γρα­φί­ες όταν πρω­το­εί­δα του Τατζ Μα­χάλ, κα­τά­λα­βα πως ήτα­νε πι­στό συρ­μά­τι­νο αντί­γρα­φο αυ­τού του διά­ση­μου τε­μέ­νους. Τό­τε, ωστό­σο, το μό­νο που παί­δευε την παι­δι­κή μου σκέ­ψη ήταν για­τί ένα τό­σο όμορ­φο κλου­βί έμε­νε άδειο. Ρώ­τη­σα λοι­πόν, μια μέ­ρα, τον νο­νό μου: «Για­τί δεν έχει το κλου­βί μέ­σα που­λί;».
«Έχει και πα­ρα­έ­χει, μό­νο που δεν το βλέ­πεις», μου απο­κρί­θη­κε.
«Και πώς το λέ­νε;» επέ­μει­να εγώ.
«Το λέ­νε Απου­σία», μου εί­πε.
«Και για­τί δεν κε­λαη­δά;»
«Για­τί η απου­σία εκτός από αό­ρα­τη εί­ναι και βου­βή· φω­νή δεν έχει».
Αν και χα­μο­γε­λού­σε, λέ­γο­ντάς μου αυ­τά τα λό­για, τα μά­τια του δεν συμ­με­τεί­χαν στο χα­μό­γε­λο· υπήρ­χε κά­τι σκο­τει­νό μέ­σα τους, που μ᾽ έκα­νε να σω­πά­σω, μο­λο­νό­τι εί­χα ακό­μη πολ­λές απο­ρί­ες σχε­τι­κά μ᾽ αυ­τό το πε­ρί­ερ­γο που­λί.
Λί­γο με­τά τη συ­μπλή­ρω­ση των δε­κα­τεσ­σά­ρων μου χρό­νων και πριν προ­λά­βω να του δεί­ξω τα ποι­ή­μα­τα που εί­χα αρ­χί­σει να γρά­φω, ο νο­νός μου πέ­θα­νε. Ήταν ο πρώ­τος μου νε­κρός, κι ήταν η πρώ­τη φο­ρά που ένιω­θα την καρ­διά μου σαν συρ­μά­τι­νο Τατζ Μα­χάλ, κα­τοι­κη­μέ­νη απ᾽ το αό­ρα­το βου­βό που­λί, την Απου­σία.
Πέ­ρα­σαν χρό­νια πολ­λά από τό­τε, με­γά­λω­σα, ωρί­μα­σα, σί­τε­ψα· πλή­θος πλέ­ον τα σβη­σμέ­να κε­ριά, πλή­θος οι αγα­πη­μέ­νοι μου νε­κροί… Και μια μέ­ρα, πε­ρι­πλα­νώ­με­νος μέ­σα στον ζω­ο­λο­γι­κό κή­πο της Αμ­βέρ­σας, βρέ­θη­κα, κά­ποια στιγ­μή, μπρο­στά σ᾽ ένα τε­ρά­στιο, σι­δε­ρό­φρα­κτο, άδειο κλου­βί με μια πι­να­κί­δα στη βά­ση του, που έγρα­φε στα γαλ­λι­κά και στα φλα­μαν­δι­κά: ABSENCE–AFWEZIGHEID.
Ίσως να ήταν κά­ποιο βέλ­γι­κο αστείο ή, πά­λι, μπο­ρεί ο επι­γρα­φο­ποιός να ᾽θε­λε να δη­λώ­σει απλώς, με τρό­πο βέ­βαια κά­πως πα­ρά­δο­ξο, ότι το ζώο, που όφει­λε να εί­ν᾽ εκεί, απου­σί­α­ζε. Εγώ ωστό­σο τα­ρά­χτη­κα. Εί­δα, ξαφ­νι­κά, να επα­λη­θεύ­ε­ται αυ­τό που από και­ρό υπο­πτευό­μουν· ότι η Απου­σία δεν εί­ναι που­λί αλ­λά θη­ρίο ανή­με­ρο που, σιω­πη­λό και άφα­ντο, τρώ­ει τα σω­θι­κά μας, ώσπου να γί­νου­με κε­νά τε­μέ­νη, μαυ­σω­λεία θα­μπών ανα­μνή­σε­ων.

Επι­μύ­θιο: Η Απου­σία εί­ναι το μο­να­δι­κό θη­ρίο που ο άν­θρω­πος όχι μο­νά­χα δεν κα­τά­φε­ρε πο­τέ να εξη­με­ρώ­σει, αλ­λ᾽ ού­τε να συλ­λά­βει καν. Βέ­βαια, πά­ντα ελ­πί­ζει ότι θα τα κα­τα­φέ­ρει, γι᾽ αυ­τό και σ᾽ όλους τους ζω­ο­λο­γι­κούς κή­πους υπάρ­χει έν᾽ αδεια­νό κλου­βί γι᾽ αυ­τήν.

https://simiomatario.gr/category/simiomatografoi/simiomatario-sotiropoulou

https://pixabay.com/el